Katalizör Nedir ? Ne İşe Yarar ? Neden Arıza Yapar ?

Katalizör Nedir ? Katalizör Ne İşe Yarar ? Nasıl Temizlenir ? Neden Arıza Yapar ? Katalizör İptali Nedir ? Ve Daha Fazlası...

Katalizör Nedir ? Ne İşe Yarar ? Neden Arıza Yapar ?

Katalizör Nedir ?

Otomobillerde yakıtla beraber oluşan yanma sonrasında birçok zararlı gaz ortaya çıkar. Ortaya çıkan bu zararlı maddelerin doğrudan doğaya salınması, aşırı derecede çevre kirliliğine neden olmaktadır. Zaten markaların bu sorunu çözmek adına özel sistemler geliştirdiğini de görmek mümkün.

Zararı azaltmak için geliştirilen sistemlerden birisi de Katalizör olarak bilinir. Hemen “ Katalizör Nedir ? ” sorusuna yanıt arayalım.

Katalizör; egzoz gazında bulunan yanmamış olan CO, NOx, HC maddelerini kimyasal bir tepkimeye sokmaya yarar. Bu parça kısmında yapılan kimyasal reaksiyon sonrasında tüm maddelerin zararsız bir hale getirilir ve bu şekilde dışarıya salınmasını sağlar.

Hem bir zorunluluk hem de çevreye olan sorumluluk olarak Katalizör kullanımı gerçekleştirilir.


Katalizör Ne İşe Yarar ?

Katalizör, genel olarak oluşan gazların temizlenmesini sağlıyor demek yanlış olmayacaktır. Oluşan zararlı gazların ve maddelerin doğrudan dışarı atılması, araçların emisyon değerlerinin çok yükselmesine neden olur.

Egzoz emisyon değerlerinin yüksek olması ise yasaklanan bir durum. Artık bu tip araçların trafiğe çıkması yasaklanmaya başladı. Özellikle dizel araçlarda çok büyük bir sıkıntı söz konusu. İşte Katalizör tam olarak bu kısımda karşımıza çıkıyor.

Oluşan zararlı gazların kimyasal tepkimeye girmesi ve zararsız hale getirilip salınması sağlanmaktadır. Bu şekilde araçların doğaya verdiği zararın en aza indirildiğini de belirtelim. Dediğimiz gibi artık bu zorunlu bir kullanım. Sisteme sahip olmayan araçlar, trafiğe çıkamıyor.


Katalizör Nasıl Temizlenir ?

Katalizör, sökülmesi oldukça kolay bir parçadır. Hem motor soğuk olduğu zaman hem de egzoz soğuk olduğu zaman, katalizörün çıkış ve giriş kısmında bulunan yaylı cıvataların sökülmesiyle parça çıkarılabilir. Parçanın çıkarılmasının ardından temizleme için bir solüsyon hazırlanması gerekir.

Hazırlanan solüsyon genelde aşındırıcı maddeler ve toksik maddeler içermektedir. Bu nedenle temizleme işleminin profesyonel kişilerce yapılması önerilir. Sodyum hidroksit kullanılarak parçanın iyice temizlenmesi sağlanır.

Solüsyonu parçanın içine püskürterek iyice temizleme yapmak yeterli olacaktır. Sıkılan madde bir köpük şeklinde parçanın içini saracaktır. Bir süre bu köpük malzemesinin sabun gibi kirlerin üzerine yapışmasını ve bu kirleri akıtmasını beklemek gerekir. Ardından ise tazyikli bir su ile parçanın iyice arındırılması sağlanır.

Tabi tüm bunlara gerek kalmadan sırf katalizör temizlemek için üretilmiş makinelerin içine atarak katalizörünüzü temizletebilirsiniz egzozcularda. Maliyeti 250 TL civarlarında olacaktır.


Katalizör Boşaltma Nedir ?

Katalizör kullanımında çok sık karşılaşılan durumların başında Katalizör Boşaltma işlemi geliyor. Yukarıda söz ettiğimiz işlemde temizlemenin nasıl yapılacağından söz ettik. Fakat bu temizleme işleminin yeterli olmadığı durumlarda vardır.

Aşırı derecede kirlenen ve tıkanan Katalizörlerde temizleme yeterli gelmeyebilir. Bu durumlarda da Katalizör Boşaltma işlemi yapılmaktadır. Parçanın tıkanması durumunda boşaltıldığını görüyoruz.

Bu noktada yenileme yapılması veya değişim yapılması gerekebilir. Dediğimiz gibi bunun kararını vermek için ya resmi bir servise ya da yetkili bir servise başvuru yapmak önemlidir.

Şunu da söylemek gerekir ; Katalizörünüzü boşalttıktan sonra Egzoz emisyon muayenesinden kesinlikle geçemezsiniz. Değerler yüksek çıkar.


Katalizör Neden Arıza Yapar ?

Aslında Katalizör çok karmaşık dinamiklerin bulunduğu bir parça değil. Bu nedenle çok sık arızalanan bir parçadan söz etmiyoruz. Düzenli bakımların yapıldığı araçlarda yüzbinlerce kilometre boyunca sorunsuz olarak Katalizör kullanılabilir. Bunun karşısında zaman zaman arıza durumları da yaşanabilir. Arızanın nedenleri ise değişiklik gösterebilir.

Genelde en sık yaşanan sorun, parçanın tıkanmasıdır. Bu da genelde yanlış yakıt kullanımı, kalitesi yakıt kullanımı, aracın yağ yakması gibi olaylarda meydana gelir. Tıkanma durumunda ise ya detaylı bir temizlik yapılması gerekir ya da boşaltma işleminin yapılarak değiştirme gereklidir.

Diğer bir neden ise aşırı ısınma sonrasında parçanın içerisinde yer alan bazı elementlerin erimesi olacaktır. Bu durum çok nadir karşılaşılan durumlardan birisidir. Yine de hiç yaşanmıyor değil.


Katalizör Arızası Nasıl Anlaşılır ?

Arıza yaşadığınız zaman “ Katalizör Arızası Nasıl Anlaşılır ? ” sorusu akla geliyor. Sorunun doğrudan anlaşılması noktasında gösterge panellerini kontrol etmek gerekiyor. Öyle ki parçanın içerisinde sensörler bulunur ve arıza durumunda aracınızın gösterge panelinde, arıza lambasının yandığı görülür.

Böyle bir durumla karşı karşıya kalmasanız bile egzoz dumanının durumundan ya da egzoz gazının kokusundan da bir farklılık olduğunu anlayabilirsiniz.

Egzozdan çıkan duman çok koyu ve yoğun ise ve kireç benzeri bir koku yayıyorsa, bu durumda da parçanın mutlaka kontrol edilmesi gerekir. Arıza lambasının yanmasının illaki arızayı işaret ettiğini söylemek yanlış olur. Öyle ki arızayı tespit eden sensörlerde de sorun yaşanıyor olabilir.


Katalizör Tıkanmasının Sebepleri Nelerdir ?

Katalizör Tıkanmasının Sebepleri, çok çeşitlidir. Genelde yanlış yakıt tercihlerine göre tıkanma yaşandığını görmekteyiz. Aracınızın yakıtında su bulunması, yağ karıştırılması gibi olaylarda parçanın çok kolay bir şekilde tıkandığı görülür.

Bunun dışında yağ yakan araçlarda da yine çok kısa bir süre içerisinde Katalizör parçasının tıkandığı görülmektedir.

Özellikle uzun yollarda bu şekilde bir olumsuzluk yaşanması, parçanın tıkanmasına neden olacaktır. Aksi halde kolay kolay tıkanmayacak bir parçadan söz ediyoruz. Sürücülerin genel olarak motor bakımlarını yaptırmaları ve doğru yakıt kullanmaları durumunda herhangi bir olumsuzluk yaşanmayacaktır. En azından kısa vadede sorun yaşanmayacağını söylemek gerekiyor.


Katalizör İptali Nedir ? Nasıl Anlaşılır ?

Diyelim ki Katalizör tıkandı ve aracınızın arıza lambası yandı. Bir ustanın yanına gittiniz. Eğer usta işinde kolaya kaçan biriyse ilk duyacağınız söz Katalizör İptali olacak. Genelde tıkanan Katalizör parçalarının iptal edildiği ve bu şekilde arıza lambasının söndürüldüğü görülür. Parçanın yazılımsal birkaç düzenleme ile iptal edildiği görülür.

Bu şekilde bir nevi aracın sistemi kandırılmış olur ve Katalizör devre dışı kalır. Böyle bir durumun anlaşılması ise çok mümkün değil. Aracın emisyon değerlerinin yükselmesi ve daha fazla yakıt tüketmesiyle beraber egzoz dumanının yoğun ve kokulu bir şekilde çıkması, en yaygın belirtiler olarak gösterilebilir.

Tabii ki bu önerilen bir durum değil. Aracın dışarıya bıraktığı gazların zararı artmaktadır.


Katalizör Fiyatları Ortalama Ne Kadar ?

Bunun için kesin bir şey söylemek mümkün değil. Aracınızın modeli ya da markasına göre değişiklik sunulabilir. Genelde orjinali 1000-2000 TL gibi rakamları bulan bir parçadan söz ediyoruz. Yan sanayi olanları ise 300 - 700 TL arasında değişiyor. Fakat kesin bir fiyat yok. Bunun için aracın modeli ve markası önemli.


Güncelleme Tarihi: 07 Ekim 2019, 23:03
YORUM EKLE
SIRADAKİ HABER